Một năm mới mang đến những cơ hội mới cho các nhà phát triển và những người đang cố gắng học lập trình. Một trong những tình huống khó xử phổ biến nhất mà những người này phải đối mặt là tìm ra phương pháp học và hướng đi khi học một ngôn ngữ lập trình mới từ đầu. Có vô số lựa chọn và nhiều con đường khác nhau mà bạn có thể đi.
Có thể cho rằng hai trong số các ngôn ngữ lập trình phổ biến và được nói đến nhiều nhất trên thế giới là JavaScript và Python. Nếu bạn tìm kiếm các công việc JavaScript và Python trên bất kỳ nền tảng công việc nào, bạn có khả năng cao sẽ thấy hàng trăm, hàng nghìn kết quả. Thị trường đang và sẽ luôn nóng đối với hai ngôn ngữ này và điều đó sẽ không sớm thay đổi. Cả hai ngôn ngữ cũng có một số điểm tương đồng. Cả hai đều là ngôn ngữ dựa trên C, về cơ bản có nghĩa là chúng có mục đích chung, hàm và các logic khác.
Tại sao bạn nên học JavaScript và Python trong năm 2022?
Dynamic và Static
Một trong những điểm nổi bật nhất là JavaScript và Python là những ngôn ngữ được động (dynamic). Theo một nghĩa nào đó, một ngôn ngữ lập trình động không yêu cầu các biến phải được khai báo rõ ràng trước khi sử dụng chúng. Và ngược lại, một ngôn ngữ lập trình static sẽ phải khai báo kiểu dữ liệu khi tạo biến. Tất cả điều này sẽ trở nên rõ ràng hơn trong các ví dụ dưới đây.
Ví dụ java:
String myName; // Biến không có kiểu myName = "Tony Stark"; // Biến có kiểu chuỗi myName = 24; // Biến đã tự động thay đổi kiểu của nó thành số
Nếu bạn chạy đoạn code Java này, bạn sẽ gặp lỗi biên dịch hoặc lỗi runtime. Không thể gán kiểu dữ liệu khác cho biến. Bạn chỉ có thể sử dụng một chuỗi khác như “Steve Rogers”.
Ví dụ về JavaScript:
let myName; // Biến không có kiểu myName = "Tony Stark"; // Biến có kiểu chuỗi myName = 24; // Biến đã tự động thay đổi kiểu của nó thành số
Bây giờ nếu bạn chạy đoạn code JavaScript này, bạn sẽ không gặp lỗi vì nó hoàn toàn hợp lệ. Giá trị của biến bây giờ là số 24.
Ví dụ Python:
my_name = "Tony Stark" # Biến có kiểu chuỗi my_name = 24 # Biến đã tự động thay đổi kiểu của nó thành int
Tương tự nếu bạn chạy đoạn code Python này, bạn cũng sẽ không gặp lỗi vì nó hoàn toàn hợp lệ. Giá trị của biến hiện tại là Int 24.
Các kiểu dữ liệu
Các kiểu dữ liệu về cơ bản là các cách để lưu trữ dữ liệu bên trong một ứng dụng. Các kiểu dữ liệu chỉ định những gì có thể được lưu trữ và cách nó có thể được quản lý. Dưới đây, bạn sẽ thấy danh sách một số kiểu dữ liệu mà mỗi ngôn ngữ đều có.
Các kiểu dữ liệu JavaScript:
- Kiểu chuỗi: string
- Kiểu số: number
- Kiểu boolean: boolean
- Kiểu Mapping: object
- Kiểu Sequence: array
Các kiểu dữ liệu Python:
- Kiểu chuỗi: string
- Kiểu số: int, float, complex
- Kiểu boolean: boolean
- Kiểu Mapping: dict
- Kiểu Sequence: list, tuple, range
So sánh cú pháp
Tiếp theo, chúng ta sẽ so sánh cú pháp của cả hai ngôn ngữ lập trình để bạn có thể thấy việc chuyển đổi giữa hai ngôn ngữ đó dễ dàng như thế nào. Trước tiên, chúng ta sẽ tìm hiểu một vài khác biệt giữa 2 ngôn ngữ.
JavaScript
- Sử dụng dấu chấm phẩy
- Sử dụng dấu ngoặc nhọn cho các khối code
- Sử dụng quy ước đặt tên CamelCase cho các biến, ví dụ firstName
- Sử dụng console.log để xuất thông báo ra bảng điều khiển
Các hàm sử dụng cú pháp này:
function myFunc() {
console.log('Hello World');
}
const myFunc2 = () => {
console.log('Hello World 2');
};
myFunc();
myFunc2();
Python
- Không sử dụng dấu chấm phẩy
- Không sử dụng dấu ngoặc nhọn
- Sử dụng quy ước đặt tên Snake Case cho các biến ví dụ first_name
- Sử dụng thụt đầu dòng cho các khối code
- Sử dụng print để xuất thông báo ra console
Các hàm sử dụng cú pháp này:
def my_func():
print('Hello World')
my_func()
Kiểu chuỗi
Cả hai ngôn ngữ đều xuất ra một biến kiểu chuỗi
Cú pháp JavaScript:
let myName = "Tony Stark"; console.log(typeof myName); // string
Cú pháp Python:
my_name = "Tony Stark" print(type(my_name)) # str
Kiểu số
Trong ví dụ này, cả hai biến đều xuất ra một số.
Cú pháp JavaScript:
let num = 9000; let num2 = 9.0; console.log(typeof num); // Number console.log(typeof num2); // Number
Cú pháp Python:
Trong ví dụ này, Python có sự khác biệt giữa một số và một số thực vì chúng được xây dựng trong các kiểu dữ liệu khác nhau.
num = 9000 num_2 = 9.0 print(type(num)) # Int print(type(num_2)) # Float
Kiểu Boolean
let wizard = true; console.log(wizard); // boolean
Cú pháp Python
wizard = True print(wizard) # bool
Kiểu Mapping
JavaScript sử dụng cấu trúc dữ liệu đối tượng trong khi Python sử dụng cấu trúc dữ liệu dictionary. Từ việc nhìn vào các ví dụ, bạn có thể thấy rằng chúng rất giống nhau. Sự khác biệt là JavaScript không yêu cầu dấu ngoặc kép cho các khóa trong khi Python yêu cầu chúng cho các khóa trong cặp giá trị khóa.
Cú pháp JavaScript
const myprofile = {
name: 'Tony Stark',
age: 48,
superhero: 'Iron Man',
};
console.log(myprofile);
Cú pháp Python
my_profile = {
"name": "Tony Stark",
"age": 48,
"superhero": "Iron Man",
};
print(my_profile);
Kiểu Sequence
JavaScript sử dụng Array là một kiểu cấu trúc dữ liệu đối tượng trong khi Python sử dụng cấu trúc dữ liệu dạng list – danh sách. Như bạn có thể thấy chúng có nhiều điểm tương đồng về cú pháp.
Cú pháp JavaScript
const myArr = [1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10]; console.log(typeof myArr); // object
Cú pháp Python
myArr = [1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10] print(type(myArr)) # list
Ngoài ra, nếu bạn muốn học python thì có thể đọc bài viết này.
Câu hỏi thường gặp
JavaScript và Python có khó học không?
Cả JavaScript và Python đều được biết đến với cú pháp tương đối dễ hiểu và cộng đồng hỗ trợ lớn, giúp việc học trở nên dễ dàng hơn. Tuy nhiên, như mọi ngôn ngữ lập trình khác, cần thời gian và sự kiên trì để thành thạo.
Ngôn ngữ nào phù hợp hơn cho người mới bắt đầu?
Cả hai đều là lựa chọn tốt cho người mới bắt đầu. Python thường được đánh giá là dễ học hơn với cú pháp rõ ràng và ít phức tạp hơn, nhưng JavaScript cũng rất phổ biến và có nhiều tài liệu hỗ trợ.
Tôi nên học ngôn ngữ nào trước?
Sự lựa chọn phụ thuộc vào mục tiêu của bạn. Nếu bạn quan tâm đến phát triển web front-end, JavaScript là lựa chọn không thể thiếu. Nếu bạn quan tâm đến khoa học dữ liệu, máy học hoặc tự động hóa, Python là lựa chọn tốt hơn.
